۱۱سپتامبر ۲۰۲۵ - مطالعه‌ ای از مرکز علوم سلامت دانشگاه تگزاس در سن‌ آنتونیو نشان می ‌دهد که تغییرات بدن که منجر به دیابت نوع ۲ می ‌شوند، بسیار پیش ‌تر از آستانه‌ های تشخیصی فعلی برای پیش ‌دیابت آغاز می‌ گردند.

این مطالعه که در نشریه Diabetes Care منتشر شده است، برای اولین بار دیدگاه ‌های رایج دربارهٔ شروع دیابت نوع ۲ را به چالش کشیده است. این مطالعه دسته ‌ای از افراد در معرض خطر را پیش از مرحله ی پیش ‌دیابت شناسایی کرده است؛ مرحله‌ای که «pre-prediabetes» نامیده می ‌شود. در این مرحله، افراد با تحمل طبیعی گلوکز، دچار مقاومت شدید به انسولین، اختلال زودرس سلول ‌های بتا و نشانه‌ های قابل اندازه‌ گیری بیماری قلبی ‌عروقی هستند.

پروفسور رالف دفورنزو، استاد پزشکی و رئیس بخش دیابت در این مرکز و معاون مؤسسه دیابت تگزاس، اظهار داشت: «ما نشان داده ‌ایم که مدت ‌ها پیش از آنکه فرد به دیابت مبتلا شود، و حتی پیش از آنکه معیارهای پیش ‌دیابت را داشته باشد، ممکن است دچار مقاومت شدید به انسولین باشد. دیابت یک بیماری پیوسته است؛ شما یک روز ناگهان با دیابت یا پیش‌ دیابت از خواب بیدار نمی ‌شوید».

بازنگری در معیارهای تشخیصی و ضرورت مداخله زودهنگام

انجمن دیابت آمریکا (ADA) دیابت را بر اساس سه معیار جداگانه تعریف می ‌کند:

· قند خون ناشتا ≥۱۲۶میلی ‌گرم در دسی ‌لیتر

· قند خون دو ساعته در تست تحمل گلوکز خوراکی (OGTT) ≥۲۰۰میلی‌گرم  در دسی ‌لیتر

· هموگلوبینA1c ≥۶.۵ درصد.

پیش ‌دیابت نیز با آستانه‌ های کمی پایین‌ تر تعریف می ‌شود. با این حال، این معیارها قابل جایگزینی با یکدیگر نیستند و اغلب برخی بیماران در معرض خطر را شناسایی می ‌کنند، در حالی که از شناسایی دیگران پیش از پیشرفت بیماری بازمی‌ مانند.

در این مطالعه، تیم پروفسور دفورنزو از مرکز سلامت و بخش تحقیقات انتقالی مؤسسه دیابت داسمان در کویت، افراد با تحمل طبیعی گلوکز طبق استانداردهای ADA را بررسی کرده و دریافتند که یک شاخص خاص- سطح گلوکز یک ‌ساعته در تست  OGTT- در پیش ‌بینی بیماری آینده بسیار مؤثرتر است. سطحی بین ۱۲۰ تا ۱۵۵ میلی ‌گرم در دسی ‌لیتر می ‌تواند افرادی را شناسایی کند که احتمالاً سال ‌ها پیش از آنکه معیارهای استاندارد آن ‌ها را تشخیص دهند، به پیش ‌دیابت و در نهایت دیابت نوع ۲مبتلا خواهند شد.

پروفسور دفورنزو، گفت: «گلوکز یک ‌ساعته در پیش ‌بینی پیشرفت بیماری بسیار بهتر از تست دو ساعته عمل می ‌کند. با استفاده از این شاخص، می ‌توانیم مقاومت به انسولین و مشکلات سلول‌ های بتا را بسیار زودتر از آنکه تعاریف فعلی وارد عمل شوند، مشاهده کنیم».

با وجود شواهد موجود،ADA  در حال حاضر درمان روتین برای پیش‌ دیابت را توصیه نمی ‌کند و هیچ دارویی توسط سازمان غذا و داروی آمریکا برای درمان پیش ‌دیابت تأیید نشده است. در موارد پرخطر،ADA  پیشنهاد می ‌کند که متفورمین مدنظر قرار گیرد-دارویی که پروفسور دفورنزو در ورود آن به ایالات متحده نقش داشته، اما اکنون آن را رو به افول می‌ داند.

او بیان کرد که امروزه درمان ‌های مؤثرتری برای دیابت نوع ۲، پیش ‌دیابت و حتی پیش‌-پیش‌ دیابت وجود دارد. یکی از داروهایی که پروفسور دفورنزو از آن حمایت می ‌کند، پیوگلیتازون است- دارویی حساس ‌کننده به انسولین که ثابت کرده است پیشرفت از پیش ‌دیابت به دیابت را تا ۷۵ درصد کاهش می ‌دهد، یعنی بیش از دو برابر اثر متفورمین. همچنین، آگونیست ‌های گیرنده GLP-1 مانند سماگلوتاید، و آگونیست‌ های دوگانه ی GLP-1  و  GIPمانند تیرزپاتاید می ‌توانند نرخ پیشرفت دیابت نوع ۲را تا ۸۵ درصد کاهش دهند.

پروفسور دفورنزو معتقد است بیماران پرخطر، به ‌ویژه کسانی با سابقه خانوادگی قوی دیابت یا بیماری قلبی‌ عروقی زودرس، باید زودتر غربالگری شده و پیش از ابتلا به دیابت نوع ۲ تحت درمان قرار گیرند.

او امیدوار است که با ادامه تحقیقات، آموزش بیماران و تجویز خارج از مجوز توسط متخصصان غدد و دیگر پزشکان، ارائه ‌دهندگان خدمات سلامت در نهایت به سمت تشخیص و مداخله زودهنگام در مقاومت به انسولین، پیش ‌دیابت و دیابت نوع ۲حرکت کنند. پروفسور دفورنزو تأکید کرد که یافته ‌های این مطالعه باید پزشکان را به استفاده بیشتر از تست OGTT، به ‌ویژه در جمعیت ‌های پرخطر، ترغیب کند و آن‌ ها را متوجه این نکته سازد که بیماری ‌های متابولیک و عروقی قابل توجه ممکن است مدت‌ ها پیش از رسیدن به آستانه‌ های سنتی پیش ‌دیابت وجود داشته باشند.

او گفت: «مقاومت به انسولین می ‌تواند منجر به دیابت، نارسایی سلول‌ های بتا، نارسایی قلبی، آترواسکلروز، بیماری کبد و بیماری کلیه شود. ما می ‌توانیم آن را ببینیم و اندازه‌ گیری کنیم، سال ‌ها پیش از آنکه دیابت آشکار شود. هرچه زودتر اقدام کنیم، آمادگی بیشتری برای پیشگیری از این پیامدها خواهیم داشت».

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2025-09-scientists-early-stage-prediabetes.html